Privel er per nunfimaders
Forsa avais Vus gia ina giada sentì in da quests sintoms suenter che Vus essas stada exponida al fim passiv ? Irritaziuns dal nas, da la gula, dals egls e dal lom, latiers mal il chau, sturnizi, malesser e tachicardia. Quai èn las consequenzas directas dal fimar passiv. Perscrutaziuns mussan che gia in’exposiziun da 30 minutas al fim passiv po donnegiar la sanadad cardiovasculara.
Quai che bleras e blers na san betg è ch’il fim che vegn consegnà d’ina cigaretta ardenta u che vegn expirà dal fimader cuntegna millis da substanzas chemicas che chaschunan passa 70 substanzas cancerogenas.
Cuntrari a la supposiziun derasada n’èsi betg necessari d’avair in’exposiziun massiva u quotidiana per far donn a la sanadad: Schizunt curtas, ma regularas exposiziuns pon bastar per donnegiar duraivlamain ils pulmuns u las avainas dal sang. I na sa tracta pia betg mo d’ in malesser transitoric, mabain d’ in problem serius per la sanadad publica.
I na dat nagina limita segira per il fimar passiv. Mintga quantitad da fim fa donn a la sanadad.
Il fim passiv e la sanadad:
... dals uffants e da las dunnas en speranza
Uffants e pops betg naschids èn spezialmain periclitads
... da noss pli vegls
Co pon ins proteger els?
... da persunas periclitadas
Tgi è spezialmain tras il fimar passiv?
... d’animals da chasa
Il fimar passiv ha er consequenzas per ils animals da chasa.
... da products novs
Tuts mettan liber substanzas nuschaivlas che pon vegnir accumuladas er senza ch’ins ha inhalà quai directamain.
In’exposiziun invisibla, ina influenza durabla
Il fimar passiv po esser avant maun fin tschintg uras suenter il spussar d’ina cigaretta en l’aria locala d’in sectur serrà(sco in’abitaziun, in auto u ina stanza che ha pauca ventilaziun).
Tar persunas ch’èn spezialmain sensiblas sco uffants, umans pli vegls u umans cun malsognas da la via respiratorica u dal cor e da la circulaziun po quest’exposiziun retardada chaschunar ina recidiva, in’attatga acuta u pegiurament dals sintoms.
L’exclusiun n’è betg ina soluziun
Evitar ristgas per il fimar passiv na vul betg dir ch’i vegnan exclus fimadras e fimaders.
I sa tracta da porscher spazis protegids, infurmaziuns bain manegiadas e decisiuns che respectan la sanadad da tuts.
I na va betg mo per cigarettas
Il fim passiv sa furma er tras products da tubac stgaudads, pipas d’aua, e-cigarettas, cannabis u cigaras.
Mintgina da questas furmas da fimar cuntegna tissis nuschaivels che han in effect pli grond tar persunas gia malsaunas.
La flight-attendant daventa activista
Ils onns 1990 ha Norma Broin, accumpagnadra da sgols tar American Airlines e nunfimadra, survegnì cancer dal pulmun, suenter avair lavurà onns a la lunga en cabinas d’aviuns consumadas. 1991 è ella daventada l’accusadra principala d’in plant collectiv cunter gronds fabricants da cigarettas ed ha represchentà 60’000 accumpagnadras ed accumpagnaders da sgol ch’eran exponids al fim passiv.